Türk futbolunun en sahipsiz insanları: Hakemler

Hüseyin ÖZKÖK – AJANSSPOR

Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) bugün internet sitesinden yaptığı açıklamayla dünya futbol tarihinde görülmemiş bir adaletsizliğe imza atarak, içlerinde Türkiye’nin gelmiş geçmiş en meslekli ve başarılı hakemi olan Cüneyt Çakır dahil 11 hakemi bir kalemde sildi. Bununla birlikte Türkiye’de hakemliğin mukadderatının iki dudak ortasında olduğu ve meslek bıraktırılan hakemlerin asla bir teminatı olmadığı çok net formda ortaya çıktı. Casino Siteleri ile ilgili detaylı bilgilere sitemizden erişim sağlayabilirsiniz.

Hakemlerin mukadderatıyla nasıl oynandı?

Gelin biraz geriye gidelim ve bugünlere gelen süreci ve hakemlerin yaşadıklarını, yazgılarıyla nasıl oynandığını anlatalım.

Yıl 2015. 6 Ağustos günü. Yer Türkiye Futbol Federasyonu’nun Riva’daki Hasan Doğan Kamp ve Eğitim Tesisleri. Bir imza merasimi yapılıyor. Merasimde 9 Muhteşem Lig hakemi profesyonel kontrata imza atıyor ve Türkiye’de hakemler birinci defa kendi mesleklerini icra etmeye gerek kalmadan artık hayatlarını yalnızca hakemlikten kazanmaya başlıyorlar. O devrin TFF Lideri ise Yıldırım Demirören.

Birlikte imza attılar

Riva’daki Hasan Doğan Ulusal Kadrolar Kamp ve Eğitim Tesisleri’nde düzenlenen imza merasimine TFF Lideri Yıldırım Demirören, TFF 1. Lider Vekili Servet Yardımcı, Merkez Hakem Heyeti Lideri Kuddusi Müftüoğlu, MHK Lider Vekili Bünyamin Gezer ile hakemler Cüneyt Çakır, Hüseyin Göçek, Mete Kalkavan, Barış Şimşek, Tolga Özkalfa, Halis Özkahya, Ali Palabıyık, Fırat Aydınus ve Bülent Yıldırım katılıyorlar.

Profesyonel hakemlik geldi!

Merasimde bir konuşma yapan Yıldırım Demirören, TFF olarak geçen dönem pilot uygulamasını yaptıkları profesyonel hakemlikte yeni bir etaba geçtiklerini belirterek, “İlk defa 9 kıymetli hakemimizle mukavele imzalıyoruz. Bunu pilot uygulamada sağladığımız muvaffakiyete borçluyuz. Profesyonel hakemliğin Türk futbolunun yapısal kesimlerinden bir tanesi haline geldiğini rahatlıkla söyleyebiliriz. Elbette bununla da kalmayacağız. Önümüzdeki 2 dönem içinde bu sayısı 20’ye çıkaracağız. Akabinde da tüm liglere yayacağız” kelamlarına yer veriyor.

“Hakemlere sahip çıkacağız” kelamı

Demirören ayrıyeten konuşmasında şuurlu olmadığı sürece yanılgı yapan hakemlere sahip çıkılacağını, yanlışlar şuurlu olursa profesyonelliğin kurallarını hatırlayacaklarını söyleyerek motamot şirketlerde olduğu üzere gereğini yapacaklarını söylüyor. Fakat TFF Lideri şirketlerde birilerini gönderdiğinde yerine binlerce aday bulma imkanı varken özel statüde bir meslek icra eden hakemlerin gönderildiklerinde yerlerinin nasıl doldurulacağını söylemiyor.

“İş yeri değil, bir nevi sevgi evi”

O günün MHK Lideri Kuddusi Müftüoğlu da konuşmasında projeye 9 hakemle başlanıldığını ve 4 yıl içinde 1. Lig’deki tüm hakemleri de profesyonel hale getirecek tertibi kuracaklarını tabir ederken 9 hakemin bölgesel ve amatör liglerdeki hakemleri eğiteceklerini ayrıyeten haftada 3 gün Riva’da bir ortaya gelerek çalışma ve tahlillerini gerçekleştireceklerini açıklıyor. Müftüoğlu şu süslü cümle ile kelamlarını bitiriyor. “9 arkadaşımız burayı iş yeri olarak değil, bir nevi sevgi konutu olarak görecek.”

Kelamlar yerine getirilmedi

İşte 6 Ağustos 2015’te söylenen bu savlı ve bol soslu kelamların akabinde geride kalan 7 yıla yakın müddete baktığımızda hakemlik topluluğunun daima berbata gittiğini, verilen kelamların hiçbirinin yerine getirilmediğini, profesyonelliğe geçtiği söylenen hakemliğin aslında yalnızca tek taraflı kontrat imzalamaktan ibaret olduğunu ve kolay kolay gönderilebileceklerini, profesyonel hakem sayısının artması bir yana kimi hakemlerin ve yardımcı hakemlerin düşük maaş, başka yarısının ve VAR takımındaki hakemlerin maç başına çok düşük fiyatlarla çalıştırıldığını, hakemlerin hiçbir formda toplumsal garantilerinin (SGK) olmadığını, 2017 yılından bu yana enflasyon ve döviz tepe yapmışken hakemlere en ufak bir fiyat artışı yapılmadığını görüyoruz.

Riva: Hakemlerinn ipinin çekildiği yer

Ayrıyeten hakemler bu kadar maddi manevi yükün altında ezilip kendilerinden şartsız muvaffakiyet istenirken, ne ilişkin oldukları kurum MHK ne de liderinin Abdurrahman Arıcı olduğu Türkiye Aktif Futbol Hakemleri ve Gözlemcileri Dayanışma Derneği’nin hakemlere en ufak bir sahiplenme ve DAYANIŞMA içinde olmadıklarını da görüyoruz. Bir nevi sevgi meskeni haline geleceği söylenen Riva hakemlerin ipinin çekildiği bir yer haline getirilmiş.

Keyfi kararlar

Gelin bütün bunlara detayıyla bakalım.

Profesyonel hakem sayısını belirleyen kararlar keyfi alınıyor:

TFF’nin 9 hakemle başlattığı profesyonel hakemlikte hakem sayısı evvel 20’ye çıkacak sonra 1. Lig hakemlerini de kapsayacaktı. Lakin hiç de söylendiği üzere olmadı. Hakem sayısı bir orta 11’e çıktı. Daha sonra çeşitli kıstaslarla koyularak seçilmiş hakemlere mukaveleler imzalatıldı. Üst klasman hakemi olarak açıklanan Üstün Lig ve 1. Lig hakemlerinden yalnızca Muhteşem Lig’de maç yönetenlere kontrat imzalatıldı. Son olarak da bir evvelki dönem 15 maç yöneten hakemler kontrat imzalayacak dendi. Yani TFF’de kimin aklına bir şey geliyorsa ona nazaran keyfi biçimde mukavele imzalatılmakta.

Yalnızca TFF’yi koruyan mukaveleler

Kontratlar tek taraflı; TFF profesyonel hakemliğe geçiş sırasında hakemlere garanti altında oldukları mesleklerini bıraktırmış ve TFF teminatı altında olduklarını söyleyerek hakemlerin artık büsbütün hakemliğe odaklanacaklarını söylemişti.

Lakin bunun hiç de o denli olmadığını anlamak uzun sürmedi. İşin başında yıllık yapılan kontratlar çabucak 1 yıl sonra futbol dönemi ile sonlu tutulmaya başlandı. Kontratların ise büsbütün tek taraflı yapılıyor ve yalnızca TFF’yi koruyan kontratlar olduğu görüldü. Yani tekrar keyfi yahut baskı ile alınan kararlarla TFF istediği anda mukaveleyi feshedebiliyordu. Örneğin, Suat Arslanboğa’nın mukavelesi baskılar sonucu birdenbire feshedilmişti. (Arslanboğa daha sonra şahsî bağlarla geri dönmeyi başardı) Nihat Özdemir seçildikten sonra misyona getirdiği Zekeriya Alp, daha başından kulüp baskısına teslim olup uzun yıllar emek vermiş ve devletteki üst seviye misyonunu bırakmış olan Bülent Yıldırım ile Serkan Çınar’ın bir kalemde üstünü çizip kapının önüne koymuştu.

11 Muhteşem Lig hakeminin bir anda üstü çizildi

Bugün ise tam 11 Muhteşem Lig hakeminin birden nedeni aşikâr olmayan bir nedenle üzeri çizildi.

Yani Yıldırım Demirören’in 2015’te iş dünyasındaki profesyonellikle mukayese ettiği hakemlerin profesyonelliğinin iki dudak ortasında ve yalnızca kelamda olduğu ortaya çabuk çıktı. TFF ne yazık ki profesyonel olsun olmasın hakemlerin teminatı olmadı.

Hakemlerin toplumsal garantisi yok

Hakem fiyatlandırmaları ayrımcı. Toplumsal teminat yok; TFF hakemlerin ve yardımcı hakemlerin bir kısmına maaş verirken öbür kısmına ve VAR’a maç başına fiyat veriyor. Hakemlerin hiçbirinin toplumsal garantisi yok. Primlerini kendileri ödemek durumunda kalıyorlar. Profesyonel hakemlerde ise birinci yıl prim yattıktan sonra bu uygulama çabucak kaldırıldı.

Hakemlerin aldıkları maaş

Hakemler 2017’den beri birebir paraya çalıştırılıyor; Yıldırım Demirören, 2019 yılında TFF Başkanlığını bırakmadan 2 yıl evvel 2017 yılında hakemlerin maaşlarına artırım yapmıştı. O tarihte Euro kuru yaklaşık 4.10 TL idi. Sabit maaşı olan FIFA ve 1. Kategori hakemler 10 ay üzerinden aylık ortalama 15000 TL (yaklaşık 3660 Euro) ve maç başına 10.000 TL (yaklaşık 2440 Euro) alıyorlardı. Yardımcı hakemlerin fiyatları ise 4400 TL (yaklaşık 1073 Euro) olarak belirlenmişti. 4400 TL olan fiyat daha sonra görüntü yardımcı hakemlere de verilmeye başlandı.

2017’den beri artırım yok!

Şu anda içinde bulunduğumuz yıl 2022 ve hakemler TL olarak hala birebir meblağları alıyorlar. Lakin bu fiyatlar artık döviz bazında 958 Euro maaş, 640 Euro maç başı civarına gerilemiş durumda. Yani Türkiye’de 2017 yılından bu yana, az ya da çok, her meslek kümesinde çalışanlar tekraren artırım almışken hakemler tam 5 yıla yakındır artırım alamadıkları üzere aldıkları fiyatların büyük bir kısmı erimiş durumda. Bunun yanında seyahat eden hakemlere verilen harcırah 650 TL. Buradan otel ve yemek masraflarını karşılamaları gerekiyor. Bütün bunların yanında da fiyatların sistemsiz biçimde ödendiğini de belirteyim.

Yabancı hakemler bu ücerete gelir mi?

Yabancı hakem diyenler evvel fiyatlara bakmalı; Hepiniz biliyorsunuz, sıklıkla lisana getirilen bir telaffuz var. Yabancı hakem gelsin. Temelde şiddetle karşı olduğum bu fikri, haydi kabul ettik diyelim. Pekala getireceğiniz hakemlere hangi fiyatları vereceksiniz. Bize de fakat 6 büyük ligden hakemler “yakışacağına” nazaran bir bakalım oralarda hakemler hangi fiyatları alıyorlarmış.

FIFA Hakemleri

İngiltere:

  • Yıllık sabit maaş: 141000 €
  • Maç başına fiyat: 1400 € (Yardımcı 1000)

Almanya:

  • Yıllık sabit maaş 80000 €
  • Maç başına fiyat: 5000 € (Yardımcı 2500)

İspanya:

  • Yıllık sabit maaş: 132000 €
  • Maç başına fiyat: 4200 € (Yardımcı 1800)

Fransa:

  • Yıllık sabit maaş: 96000 €
  • Maç başına fiyat: 2992 € (Yardımcı 1430)

İtalya:

  • Yıllık sabit maaş: 80000 €
  • Maç başına fiyat: 3800 € (Yardımcı 1000)

Portekiz:

  • Yıllık sabit maaş: 30000 €
  • Maç başına fiyat: 1476 € (Yardımcı 600)

Uçak ve otel masrafı eklenecek!

Görüldüğü üzere Avrupa’nın hakemlerine en düşük fiyat veren ligi olan Portekiz liginde bir yardımcı hakem aşağı üst bizim Muhteşem Lig hakemlerimizle tıpkı parayı alıyor. Olağan yıllık sabit fiyatlar ortasındaki uçurumdan hiç bahsetmiyorum bile. Yani buraya yurt dışından bir hakem getirdiğinizde kendi ülkesinde aldığı fiyatın en az %50 fazlasını vermenin yanında uçak ve otel masrafını da ödemek zorundasınız. Bunun ortaya çıkartacağı maliyeti sizler artık hesaplayın. Türkiye’nin en nefret edilen ve çok makûs hakem olarak nitelenen yabancı hakemi Ivan Bebek’i dahi Türkiye’deki fiyatlara yakın sayılarla getirmeniz mümkün olmaz.

TFFHGD ne yapar?

Bir parantez de TFFHGD’ye açalım… Üstte kısaca bahsettiğim Türkiye Aktif Futbol Hakemleri ve Gözlemcileri Dayanışma Derneği, isminden da anlaşılacağı üzere hakem ve gözlemcilerle dayanışma içinde olması gereken, onların haklarını savunma maksadıyla kurulmuş bir dernek. Fakat derneğin internet sayfasını açtığınızda büyük bir çoğunlukla, baş sıhhati dileği, kandil tebriki, bayram kutlaması, anma, yaş günü kutlaması, geçmiş olsun iletisi üzere iletiler olduğunu görüyoruz.

Abdurrahman Arıcı gerçeklikten kopmuş üzere

Ne kulüp liderlerinin hakemler hakkında yaptıkları ağır suçlamalara ne hakemlere uygulanan şiddete ne de hakemlerin üstte yazdığımız meselelerine dair bir açıklama sitede görmek mümkün değil. Dernek Lideri Abdurrahman Arıcı büsbütün gerçeklikten kopmuş bir manzara verirken TFF ve MHK’yi üzmeme kederine düşmüş. Büsbütün yalnız kalmış hakemlerin en çok yanında olması gereken kurum ne yazık ki 3 maymunu oynar bir konumda.

30 yıllık meslek yok sayıldı

Kelamın özü; Berbat hakemler var güzel hakemler var. Lakin hakemler daima yalnız ve yalnızca kulüpler ve taraftarlar tarafından değil kendi toplulukları tarafından da hor görülen bir durumdalar ve çok kolay halde 30 yıla yakın meslekler yok sayılabiliyor. Düşünün buna Dünya Kupası aday hakemlerinden biri olan ve şu anda UEFA’da maçlar yöneten Cüneyt Çakır dahil.

Yanlışlı atamalar hakemleri gaye tahtasına oturtuyor

MHK, yanlışlı atamalarla onların daha fazla maksat tahtasına oturmalarına neden oluyor. Ayrıyeten hakemleri asla korumadığı üzere onları dış baskılarla anlamsız halde cezalandırıyor, işlerine son verebiliyor.

Ve bütün bunlar ortadayken sahipsiz kalmış hakemlerden sağlıklı maç idaresi göstermeleri bekleniyor.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu
bayuse.com webnami.com güvenilir bahis siteleri deneme bonusu deneme bonusu deneme bonusu deneme bonusu veren siteler deneme bonusu deneme bonusu veren siteler